Forum     Forum - powrót na pocztek forum Portal - powrót na ADHD.org.pl Office Bogdan Mizerski

Bank pomysłów na ćwiczenia poprawiające koncentrację uwagi

Moderatorzy: małgosia, Moderatorzy

olajaksa

Awatar użytkownika

Dama/Kawaler Złotego Orderu ADHD

Posty: 105


Rejestracja:
04-07-2005 18:42

Post 04-10-2006 19:05

Bank pomysłów na ćwiczenia poprawiające koncentrację uwagi

Pierwszy post zawiera tylko moją prośbę. :)
Liczę jednak, że ten wątek stanie się prawdziwym "bankiem pomysłów".

małgosia

Awatar użytkownika

Wsparcie

Posty: 687


Rejestracja:
27-05-2005 16:12

Post 21-10-2006 07:25

"I. zaburzona koncentracja uwagi:

uczniowie bardzo szybko się rozpraszają;
zapominają polecenia;
nudzą się szybko;
szybko przerywają pracę, w połowie;
czytają bez zrozumienia;
wracają do początku, gdy przerwą pracę;
charakteryzuje je chaos odpowiedzi i natłok myśli;
bardzo dużo gestykulują;
mają trudności z zorganizowaniem sobie pracy;
unikają zadań wymagających wysiłku umysłowego;
gubią rzeczy potrzebne do pracy;
zapominają co było zadane.

Co może zrobić nauczyciel?

Dawać bardzo krótkie komunikaty, formułowane w pozytywie:
np.: Teraz otwórz zeszyt!, Kopiesz w ławkę!, Spakuj rzeczy!,
Uwaga, zaczynamy pisać!, Śmieci!, Spójrz w zeszyt!
Powtórzyć polecenie krótko i czytelnie.
Zapisać polecenie.
Sprawdzić, czy uczeń wykonał to polecenie (czy rzeczywiście otworzył zeszyt), teraz dopiero przechodzimy do następnego polecenia:
np..: A teraz otwórz książkę na stronie 20.
następnie:
Spójrz na zadanie 2 na stronie 20.
następnie:
Zrób to zadanie.
Zwracać uwagę hasłowo: Spójrz na mnie!, Halo!, Zobacz!, Uwaga! - i zatrzymać wzrok na dziecku.
Stanąć przy dziecku, poklepać po ramieniu, kucnąć i popatrzyć mu w oczy, prosić o powtórzenie jego słów - utrzymać kontakt wzrokowy.
Zrobić gimnastykę śródlekcyjną."

http://pliki.2gim.zory.pl/pedagog/adhd-naucz.php
http://portal.adhd.org.pl/phpbb/viewtop ... c&start=20
"Wszyscy wiedzą, że czegoś nie da się zrobić, aż znajduje się taki jeden, który nie wie, że się nie da, i on to robi." /Albert Einstein/

małgosia

Awatar użytkownika

Wsparcie

Posty: 687


Rejestracja:
27-05-2005 16:12

Post 21-10-2006 07:28

"Sposoby angażowania różnych systemów reprezentacyjnych w nauczaniu w szkole

Angażowanie systemu wizualnego:
- Umieszczenie w pomieszczeniu lekcyjnym treści dydaktycznych na poziomie oczu.
- Stosowanie taśm wideo, foliogramów, slajdów, kolorowych tabel.
- Pokazywanie kolorowych interesujących książek.
- Sporządzanie tzw. map pamięci, czyli syntetycznych, graficznych schematów podsumowujących dane zagadnienie.
- Częste stosowanie różnych pomocy naukowych.
- Graficzne wyodrębnianie, zapisywanie i prezentowanie w widocznych miejscach kluczowych słów i pojęć.
- Wżywanie sformułowań: zaobserwuj, wyobraź sobie, jak widzisz ten problem itp.

Angażowanie systemu słuchowego:
- Prowadzenie dyskusji zespołowych w parach i grupach.
- Słowne repetycje materiału.
- Urządzanie pogadanek, prelekcji i spotkań.
- Prowadzenie zajęć z magnetofonem.
- Stosowanie onomatopei, słuchowych mnemotechnik.
- Używanie muzyki jako narzędzia wspierającego nauczanie.
- Używanie sformułowań: posłuchaj, jak ci to brzmi?, co ci to mówi?

Angażowanie systemu kinestetyczno – czuciowego
- Wspieranie przekazu odpowiednią mimiką i językiem ciała.
- Używanie gestów i różnych ruchów.
- Przeprowadzanie ćwiczeń rozluźniających.
- Wykonywanie ćwiczeń praktycznych – doświadczeń.
- Konstruowanie na poziomie projektowania i wykonywania.
- Organizowanie wycieczek i zajęć w terenie.
- Stosowanie gier dydaktycznych, psychodramy, pantomimy.
- Wykorzystanie ruchu fizycznego jako narzędzia wspierającego przyswajanie treści programowych.
- Zapisywanie, przepisywanie, robienie notatek.
- Proponowanie prezentacji na forum klasy, prowadzenia lekcji.
- Używanie sformułowań: jak to odczuwasz?, co ci się tu podoba?, Oprzyj się na… itp. "

style uczenia się
http://portal.adhd.org.pl/phpbb/viewtop ... c&start=20
"Wszyscy wiedzą, że czegoś nie da się zrobić, aż znajduje się taki jeden, który nie wie, że się nie da, i on to robi." /Albert Einstein/

olajaksa

Awatar użytkownika

Dama/Kawaler Złotego Orderu ADHD

Posty: 105


Rejestracja:
04-07-2005 18:42

Post 23-10-2006 20:17

Serdeczne podziękowania dla małgosi :ithl:

małgosia

Awatar użytkownika

Wsparcie

Posty: 687


Rejestracja:
27-05-2005 16:12

Post 28-10-2006 14:15

http://eduseek.interklasa.pl/artykuly/artykul/ida/4166/

Ćwiczenie 1

Proszę usiąść wygodnie w odosobnionym pomieszczeniu, dbając o ciszę. Zamknij oczy, przyjrzyj się czerni, jaką masz pod powiekami, myśl jedynie o niej, potem przyjrzyj się, co się zmienia, zauważ różne błyski, mroczki, zobacz, jakie mają kolory. Potem przypomnij sobie jakąś przyjemną chwilę i wyobraź sobie wszystko jeszcze raz, staraj się nie pominąć żadnego szczegółu. Potem otwórz oczy i uśmiechnij się do siebie. Ćwiczenie to może trwać nawet tylko trzy minuty, ale staraj się wykonywać je często, możesz je stosować również w przerwie uczenia się.

Ćwiczenie 2

Kiedy znajdziesz się w pomieszczeniu, w którym wielu ludzi mówi jednocześnie (na przykład w czasie przerwy szkolnej), wybierz parę rozmawiających osób i ignorując inne odgłosy, staraj się usłyszeć o czym one mówią. Najważniejsze w tym ćwiczeniu jest świadome odcięcie się od wszystkich zakłóceń i skupienie się na wybranych bodźcach.
"Wszyscy wiedzą, że czegoś nie da się zrobić, aż znajduje się taki jeden, który nie wie, że się nie da, i on to robi." /Albert Einstein/

małgosia

Awatar użytkownika

Wsparcie

Posty: 687


Rejestracja:
27-05-2005 16:12

Post 28-10-2006 14:16

"Wszyscy wiedzą, że czegoś nie da się zrobić, aż znajduje się taki jeden, który nie wie, że się nie da, i on to robi." /Albert Einstein/

małgosia

Awatar użytkownika

Wsparcie

Posty: 687


Rejestracja:
27-05-2005 16:12

Post 28-10-2006 14:17

"Trudności z koncentracją uwagi

Koncentracja to umiejętność skupiania uwagi na ściśle określonych, dokładnie opisanych zagadnieniach. Koncentracja oznacza skierowanie energii na jakieś zagadnienie i jego intensywne opracowanie. Koncentracja ma zatem wiele wspólnego z umiejętnością celowego napięcia i wyboru. Pojęcia "skupianie uwagi" i "koncentracja" są stosowane wymiennie.

Trudności z koncentracją uwagi u dzieci są znakiem naszych czasów. Wiele dzieci jest nadmiernie pobudzonych i ma skłonność do stałego rozproszenia uwagi. Staje się to często przyczyna problemów w szkole, ponieważ uczeń nie jest w stanie skupić się na zadaniu, a często nie jest wytrwały, nie lubi się wysilać. W rezultacie wyniki jego pracy są gorsze niż jego możliwości. Wiele badań dowodzi, że zaburzenia koncentracji są najczęstszą przyczyną niepowodzeń szkolnych. W ostatnich latach zwiększyła się liczba dzieci kierowanych do lekarzy z powodu tych zaburzeń.

Umiejętność koncentracji u człowieka nie jest cecha wyizolowana. Trzeba ja rozpatrywać w kontekście osobowości i mechanizmów sterujących zachowaniem. Ma to ścisły związek ze środowiskiem, w którym dziecko przebywa. Ważne są także warunki panujące w szkole. Umiejętność koncentracji można ćwiczyć, ważniejsze jest jednak uwzględnienie różnorodnych czynników wpływających na życie dziecka oraz ich zmiana.

Na trudności określane jako problemy z koncentracją, szczególnie w zakresie obowiązków szkolnych, składa się wiele przyczyn. Należą do nich:

słaba motywacja do wysiłku,
zredukowane zainteresowanie określonymi treściami nauczania,
brak uzdolnień,
niekorzystne warunki rodzinne,
niekorzystna atmosfera w szkole,
częściowe zaburzenia funkcji poznawczych i motorycznych.
Gdy dziecko zaczyna tysiąc rzeczy jednocześnie i niczego nie kończy, gdy nie słucha uważnie i stale o czymś zapomina lub nagle nie wie, co chciało zrobić, to znaczy, że nie umie się na niczym skupić. Ale istnieją także "spokojni marzyciele", którzy nie wyróżniają się w grupie i nie burzą ustalonego porządku, nie mniej jednak ich wyniki w nauce są poniżej średniej klasowej.

Zaburzenia koncentracji mogą się przejawiać w różnorodnej formie. Problemem stają się następujące zachowania:

szybka, pobieżna praca
dużo błędów
niedostateczna uwaga
powolne tempo pracy
szybkie zmęczenie
sny na jawie i niekojarzenie.
Ograniczenie umiejętności koncentracji przybiera u każdego dziecka inne formy, może także być zróżnicowane u tego samego dziecka w zależności od tego, czym się ono zajmuje. Problemy te ujawniają się w wielu przypadkach tylko np. przy odrabianiu lekcji, przy rozwiązywaniu zdań matematycznych, natomiast w zabawie lub w wybranych przez siebie zajęciach (plastycznych, konstrukcyjnych, podczas zbierania znaczków itd.) dzieci potrafią być bardzo wytrwałe. Trudności z koncentracja można dostrzec tylko w określonych sytuacjach. Często są związane z obowiązkami szkolnymi, ponieważ otoczenie oczekuje od dziecka dużo większej dokładności i wytrwałości niż przy zajęciach, które dziecko wybiera z własnej inicjatywy. Ponadto wiele dzieci w takich sytuacjach odnosi często porażki.

Istnieje uproszczony podział na dwa typy dzieci z zaburzeniami koncentracji:

typ aktywno - impulsywny
typ pasywny z zespołem "niebieskich migdałów".
Dzieci należące do pierwszego typu bardzo mało czasu poświęcają na to, by zapoznać się z materiałem pomocniczym, pracują pośpiesznie, wykazują mało opanowania, zadania wykonują powierzchownie i nie sprawdzają ich poprawności. W rezultacie popełniają dużo błędów, a forma wykonania zadań jest niezadowalająca. Takie dzieci często przerywają pracę i łatwo ulegają frustracji, gdy otrzymają zadania trudniejsze. Ich uwaga łatwo ulega rozproszeniu. Na lekcjach przeszkadzają, zajmując się sprawami nie związanymi z zajęciami szkolnymi. Wyróżniają się częstym zapominaniem, brakiem notatek.

Dzieci należące do drugiego typu są powolne i zamyślone. Potrzebują dużo czasu, zanim zabiorą się do czegokolwiek i jeszcze więcej na wykonanie pracy. Nie koncentrują się dostatecznie na treści zadań i często odbiegają daleko myślami. Takie dzieci nie reagują impulsywnie, lecz powolnie. Chętnie śnią na jawie i marzą, a to nie pozwala im zajmować się konkretnymi sprawami. w wyznaczonych zadaniach popełniają dużo błędów.

Jedną z przyczyn słabej koncentracji jest brak motywacji do podjęcia wysiłku. Bardzo ważną rolę odgrywa tu nadzieja na sukces lub strach przed porażką. Od tego, czy dziecko ma nadzieję na sukces, czy odczuwa strach przed porażką, zależy jego wiara we własne siły. Odgrywa ona decydującą rolę w gotowości do wysiłku odpowiedniego do postawionego zadania. Ma istotne znaczenie dla sposobu zachowania dziecka: czy będzie skłonne do wytrwałej pracy w skupieniu, czy też szybko się podda. Ważne jest, aby dziecko już od wczesnych lat życia miało osiągnięcia i sukcesy. Rodzice umożliwiają to swojemu dziecku przez dostosowanie zadań do jego wieku i możliwości na danym etapie rozwoju. Dziecko od najwcześniejszych lat kryje w sobie wolę działania. Zadaniem rodziców jest wspieranie tej gotowości. Konieczne jest przy tym takie wychowanie, które umacnia dziecko w aktywności i pozwala mu wypróbowywać własne siły, a nie hamuje jego inicjatywę. Wspieranie samodzielności, do której dziecko dąży od najwcześniejszych lat życia, jest warunkiem, by było gotowe podejmować wysiłki. Rodzice wspierają aktywność i inicjatywę dziecka, umacniając je w jego próbach zrobienia czegoś samodzielnie. Wspieranie nie polega jednak na tym, że przy każdej najmniejszej trudności dziecku oferowana jest pomoc. Dziecko, któremu stale się pomaga przy odrabianiu lekcji, nie może wykształcić odpowiedzialności za swoje szkolne działania. Z kolei zbyt restrykcyjne zmuszanie do samodzielności może działać hamująco, jeżeli przekracza możliwości dziecka.

Zdolność do koncentracji jest w dużym stopniu uzależniona od jego psychicznego samopoczucia. Zachowanie dziecka przy pracy jest zdecydowanie uzależnione od otoczenia, w którym przebywa. Dzieci reagują bardzo intensywnie na zaburzenia w otaczającym świecie, przede wszystkim zaś w rodzinie. Dlatego dzieci żyjące w warunkach niestabilnych emocjonalnie mają trudności w nauce, nie potrafią sprostać stawianym im wymaganiom i wykazać się wytrwałością. Im dłużej trwają zaburzenia, tym silniej oddziałują. Ciężko dziecku skoncentrować się na odrabianiu lekcji, gdy stale odczuwa konflikt między kłócącymi się i wrogimi sobie rodzicami. Kłótnie czy różnice poglądów nie muszą odbywać się jawnie. Większość dzieci odczuwa je podświadomie. Dzieci potrzebują emocjonalnie pewnej i stabilnej sytuacji w rodzinie, by móc się skoncentrować na wydatnej pracy.

Niektóre rodziny wydają się na pozór emocjonalnie zdrowe, czasami cierpią jednak na zbyt wielkie obciążenia, biorą na siebie zbyt wiele obowiązków zawodowych, po to by finansowo sprostać nadmiernie rozbudzonym potrzebom materialnym. W takich rodzinach pozostaje zbyt mało czasu na zaspokojenie innych, niematerialnych potrzeb poszczególnych członków rodziny. Gdy brakuje czasu, dziecko otrzymuje zbyt mało uwagi i wsparcia. Nie ma już wspólnych wypraw czy zabaw, nie ma zrozumienia dla potrzeb dziecka inne niż materialne. Wsparcie i uwaga są niezwykle ważne dla rozwoju dziecka. Dzięki nim może się kształtować jego zdrowe poczucie własnej wartości i dobra motywacja do podejmowania wysiłku. Przyczyniają się pośrednio do rozwoju koncentracji i wytrwałości. Jeśli rodzice maja zbyt mało czasu , umykają im niedociągnięcia dziecka przy odrabianiu lekcji, przestrzeganiu domowych reguł itd. Z drugiej strony często nie potrafią odpowiednio docenić starań dziecka w osiągnięciu zamierzonego celu. Gdy dziecka się nie chwali lub gdy wysłuchuje ono jedynie uwag krytycznych, nie jest gotowe do podejmowania długotrwałego wysiłku.

Problemy ze skupieniem uwagi i wytrwałością mogą być w znacznym stopniu spowodowane ograniczeniem sprawności intelektualnej dziecka. Także odmowa podejmowania wysiłku czy niepokój ruchowy mogą być związane z ograniczeniem zdolności do nauki lub niepełnosprawnością psychiczną, która w dużym stopniu ogranicza zdolności intelektualne. W takich wypadkach rodzice mogą szukać pomocy u lekarza pediatry, pedagoga szkolnego, w poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w których możliwe jest wielostronne przebadanie dziecka przez specjalistów z wielu dziedzin: pediatrę, neurologa, logopedę, psychologa, pedagoga, rehabilitanta.

Literatura:
H. Weyhretera "Trudności z koncentracją uwagi", Warszawa 2004. Wydawnictwo Lekarskie PZWL. "

http://www.publikacje.edu.pl/publikacje.php?nr=1527
"Wszyscy wiedzą, że czegoś nie da się zrobić, aż znajduje się taki jeden, który nie wie, że się nie da, i on to robi." /Albert Einstein/

małgosia

Awatar użytkownika

Wsparcie

Posty: 687


Rejestracja:
27-05-2005 16:12

Post 28-10-2006 14:18

"Koncentracja uwagi - warunek powodzenia w szkole

Jednym z warunków powodzenia dzieci w szkole jest umiejętność dobrej koncentracji. Czym jest koncentracja? Koncentracja jest to utrzymywanie myśli na tym samym obiekcie w pewnym okresie czasu. Niestety coraz częściej zauważamy u dzieci, że właśnie z tym mają one wiele trudności.

Czy można nauczyć się koncentrować? Tak, ale wymaga to wysiłku zarówno ze strony dziecka, jak i rodzica wspierającego i motywującego je do tej pracy. Z całą pewnością wysiłek ten opłaci się w późniejszym czasie, gdyż pozwoli dziecku na dobre funkcjonowanie w warunkach szkolnych i podejmowaniu samodzielnych czynności związanych z nauką. A tego właśnie powinniśmy oczekiwać od naszych dzieci - stopniowego usamodzielniania się.

Jak można pomóc dziecku w przygotowaniu do uczenia się? Przede wszystkim należy stworzyć odpowiednie warunki do skoncentrowania się na wykonywanej pracy, czyli:
- przygotować stałe miejsce pracy dziecka, w którym nic go nie będzie rozpraszać. Dzieci, które mają szczególne problemy ze skupieniem uwagi swoje miejsce pracy powinny mieć pozbawione wszelkich dodatkowych przedmiotów, najlepiej jeśli byłoby to czyste biurko tylko z książką do pracy
- w czasie nauki należy zwracać uwagę na przyjmowaną przez dzieci pozycję ciała. Pozycja powinna być motywująca do wysiłku, a nie rozleniwiająca. Ważne jest, aby mózg był dotleniony, a więc trzeba unikać pozycji skrzyżowanych lub założonych nóg na siebie, tak by krew mogła swobodnie krążyć. Poza tym należy również dbać o kręgosłup dzieci. Optymalna pozycja to taka, kiedy mamy równo napięte mięśnie w pozycji siedzącej.
- należy zlikwidować wszelkie zakłócenia zewnętrzne, jak grające radio czy telewizor, bawiące się w pobliżu rodzeństwo itp.. Warto jednak wiedzieć, że nie każda muzyka przeszkadza w nauce i koncentracji. Można słuchać muzyki pod warunkiem, że jest to muzyka instrumentalna lub w języku, którego się nie zna (z wyłączeniem języka węgierskiego, chińskiego i japońskiego). Aktywizacji prawej półkuli sprzyja słuchanie muzyki baroku, która uaktywnia nasz mózg do pracy w rytmie alfa wspomagającym zapamiętywanie informacji.

Istotną sprawą jest również czas, kiedy dziecko zabiera się do pracy. Opracowany na podstawie wielu badań dobowy rytm intelektualny pokazuje, że nasz organizm jest najbardziej sprawny intelektualnie w godzinach między 8 i 12 oraz 17 i 19. Są to tak zwane wyże intelektualne. Oprócz wyży mamy też i niże intelektualne, czyli czas, kiedy trudno jest nam się skupić na zadaniu, a wykonana praca nie zawsze jest dobrej jakości. Warto o tym pamiętać, jak i o tym, że nowego materiału lepiej uczyć się w wyżu przedpołudniowym, co jest związane z działaniem pamięci krótkiego okresu, a czynności rutynowe i powtórki wykonywać w wyżu popołudniowym, kiedy lepiej funkcjonuje pamięć długiego okresu.

Wykorzystując tę wiedzę możemy wspomóc nasze dzieci, aby sprawniej i efektywniej organizować ich proces uczenia się. Warto też dodać jeszcze kilka informacji na temat mózgu i jego pracy, a raczej jego roli w procesie zapamiętywania i uczenia się.

Mózg składa się z dwóch półkul, które odpowiadają za wszystkie nasze działania. Ujmując to zagadnienie bardzo skrótowo można powiedzieć, że lewa półkula odpowiedzialna jest za myślenie analityczne, czyli ważne jest dla niej słowo oraz za postrzeganie części z całości. Związana jest z myśleniem linearnym, czyli dochodzeniem do czegoś krok po kroku.
Z kolei prawa półkula to tak zwana półkula "artystyczna" związana z wyobraźnią, dla której najważniejszy jest obraz. Dzięki niej możemy postrzegać świat całościowo, a jej praca pozwala nam na myślenie przestrzenne i globalne.
Wszystkie informacje, które przekazywane są do mózgu dostają się tam dzięki naszym zmysłom. To, na ile potrafimy wykorzystać nasz mózg uzależnione jest od tego, ilu zmysłów używamy do poznawania otaczającej nas rzeczywistości. Od tego zależy rodzaj i ilość powstających śladów pamięciowych w mózgu, które potem możemy wykorzystywać dla naszych celów. Im dłużej impuls nerwowy krąży po mózgu tworząc połączenia, tym jest większa pewność, że ślady tam powstałe zamienią się w trwałe ślady pamięciowe.
Możemy to opisać w następujący sposób. Jeśli poznajemy nową rzecz, jakiś przedmiot, możemy go zapamiętać wykorzystując tylko słuch - słyszymy jego nazwę i w tym momencie zaczyna pracować nasza lewa półkula, która rejestruje ten fakt. Czy zapamiętamy tę nową nazwę? Często tak, jeśli nie jest zbyt skomplikowana i z czymś nam się kojarzy. Znacznie lepiej jednak zapamiętamy tę nazwę i przedmiot jeśli poznamy go dokładniej, czyli zobaczymy, dotkniemy, powąchamy, a może i posmakujemy, czyli do poznania wykorzystamy wszystkie lub chociaż kilku naszych zmysłów. Każdy z nich bowiem wysyłając odrębny impuls pozostawi po nim ślad w naszej pamięci w określonej półkuli związanej z rodzajem informacji.

Nasza pamięć niestety jest ulotna i to czego się dowiadujemy bardzo szybko możemy zapomnieć. Aby tak się nie działo należałoby nauczyć dziecko wykorzystywać w pełni mózg do lepszego zapamiętywania, czyli wykorzystywania wszystkich zmysłów w procesie poznawczym. Sami z naszego doświadczenia wiemy, że lepiej coś pamiętamy jeśli tego mocniej doświadczymy na różne sposoby.

Badania dowiodły, że zapamiętujemy tylko 10 % z tego co przeczytamy, 20 % z tego co usłyszymy, a 30% z tego co zobaczymy. Jeśli jednak poznając coś użyjemy do tego kilku naszych zmysłów procent zapamiętanych wiadomości wzrasta - patrząc i słuchając zapamiętamy już 50 % danych wiadomości, kiedy sami przekazujemy jakieś informacje zapamiętywanie ich wzrasta do 70 % , a kiedy dodajemy nasze własne działanie mamy szansę zapamiętać aż 90 % informacji.
Tylko nasza własna aktywność jest gwarantem, że zdobywane wiadomości i umiejętności na trwałe zapiszą się w naszej pamięci.

Jak więc pomagać naszym dzieciom, aby nauczyły się dobrze koncentrować uwagę przy pracy i tym samym osiągać lepsze wyniki.
Na początku można wykorzystywać technikę "biały szum", która pomoże dziecku wyciszyć się i zrelaksować. Wystarczy do tego szum radiowy lub telewizyjny, czyli nastawione radio, czy też TV pomiędzy stacjami. Głośność tego szumu powinna być taka, by wszystkie odgłosy z zewnątrz w nim zginęły. Z czasem my sami przestaniemy na niego zwracać uwagę. Pamiętajmy, aby zrobić przerwy po 25 minutach. Ten czas można wykorzystać po prostu na odpoczynek przed nauką.

Istnieje wiele technik pomagających skoncentrować się w czasie pracy. Wśród nich możemy wyróżnić następujące:
1. Krótko, ale słodko
2. Jedz warzywa przed deserem
3. Zrób coś, nie siedź w miejscu
4. Trawa jest bardziej zielona.

Technika "Krótko, ale słodko" może pomóc w koncentracji uwagi wówczas, kiedy zabierając się do pracy dziecko często coś rozprasza. Wtedy umawiamy się z nim, że kiedy coś je zdekoncentruje może przez dwie minuty myśleć sobie o tzw. "niebieskich migdałach", ale zaraz potem musi wrócić do pracy. Rolą rodziców jest, aby dopilnować przestrzegania tej umowy. Staramy się, aby tych przerw nie było zbyt wiele i z czasem pozwalamy na coraz mniej ucieczek w "chmury".

Technika "Jedz warzywa przed deserem" jest podobna do poprzedniej, ale zanim pozwolimy na to, aby dziecko zrobiło sobie krótką przerwę w pracy mobilizujemy je do wykonania jeszcze jakiejś partii materiału (to są "warzywa"). Nagrodą za ten wysiłek (czyli "deser") jest wówczas krótka przerwa na myślenie o niczym.

Technika "Zrób coś, nie siedź w miejscu" polega na tym, że w czasie pracy intelektualnej robimy wszystko, co wspomaga naszą koncentrację przy danej pracy, np. głośno powtarzamy daną partię materiału, chodzimy po pokoju lub coś sobie rysujemy w czasie powtarzania.

Technika "Trawa jest bardziej zielona" pomocna jest wtedy, kiedy dziecko powtarza materiał z kilku przedmiotów. W takiej sytuacji dzielimy czas przeznaczony na naukę na równe części i dziecko uczy się różnych przedmiotów na zmianę w tych wyznaczonych odcinkach czasowych. Jeśli ma do powtórzenia materiał z trzech przedmiotów w ciągu dwóch godzin to wówczas w pierwszej godzinie podzielonej na trzy dwudziesto minutowe części uczy się na zmianę po kolei np. angielskiego, polskiego i historii. W drugiej godzinie robi to samo, ale w innej kolejności, np. zaczyna od polskiego, potem historia i na koniec angielski. Dzięki temu dziecko nie zdąży się znudzić powtarzanym materiałem i dodatkowo dokonuje powtórek wracając do danego przedmiotu.

Warto też nauczyć dziecko wizualizacji, czyli zobaczenia oczami wyobraźni danego przedmiotu, zjawiska, zdarzenia. Nie jest to łatwe zadanie i będzie wymagało wielu ćwiczeń, ale z cała pewnością umiejętność ta będzie niezwykle przydatna w poznawaniu rzeczywistości i zapamiętywaniu informacji. Prosimy dziecko, aby postarało się wyobrazić sobie daną rzecz. Na początku powinno ono zobaczyć ten przedmiot (jeśli jest taka możliwość, może popatrzeć na obrazek, a jeśli nie to przypomina sobie wygląd danej rzeczy i wyobraża sobie jej kształt, wielkość, cały wygląd). Potem namawiamy dziecko do tego, żeby wyobraziło albo przypomniało sobie zapach tego przedmiotu. Dalej namawiamy dziecko do poczucia jego faktury, czyli dotknięcia "oczami" tego przedmiotu i poczucia jego powierzchni, czy jest gładka, chropowata, śliska itp. Na koniec sugerujemy, aby dziecko wyobraziło sobie smak tego przedmiotu, jeśli nie jest to rzecz mająca jakiś smak to dziecko też to zapamięta. Wizualizacja wykorzystuje wszystkie zmysły do zapamiętania tego, co jest nam potrzebne.
Poznawanie świata poprzez wizualizację przedmiotów, sytuacji, czy zdarzeń dłużej pozostaje w pamięci i łatwiej będzie sięgać po te informacje po pewnym czasie odwołując się do różnych wrażeń zmysłowych związanych z ich zapamiętywaniem. Sama wizualizacja wymaga od dziecka dużego skupienia uwagi na wykonywanym zadaniu, czyli umiejętności koncentracji.

Przedstawione przykłady technik wspomagających koncentrację uwagi są tylko wybranymi z wielu. Która z nich będzie pomocna danemu dziecku, zależy już od jego indywidualnych potrzeb. Niestety nie ma łatwych i jednoznacznych wskazówek jak pomóc dziecku z kłopotami koncentracji uwagi. Każde jest bowiem inne i każde ma odmienne potrzeby, ale to co jest wspólne, to fakt, iż wszystkie dzieci wymagają ogromnej konsekwencji działań ze strony dorosłych. Potrzebują jasnych i stałych komunikatów oraz ciągłego motywowania i wspierania z naszej strony.

Opracowano w oparciu o materiały Studium Technik Umysłowych.

Anna Maldzis "
http://www.publikacje.edu.pl/publikacje.php?nr=3028
"Wszyscy wiedzą, że czegoś nie da się zrobić, aż znajduje się taki jeden, który nie wie, że się nie da, i on to robi." /Albert Einstein/

małgosia

Awatar użytkownika

Wsparcie

Posty: 687


Rejestracja:
27-05-2005 16:12

Post 28-10-2006 14:20

"Aby przybliżyć sylwetkę dziecka z zaburzeniami koncentracji uwagi lub (i) z symptomami nadpobudliwości psychoruchowej prezentujemy znane z literatury przedmiotu objawy tych zaburzeń.
Głównymi cechami zaburzeń koncentracji uwagi są: krótki czas koncentracji uwagi, podwyższony poziom aktywności, impulsywność, brak koordynacji, słaba pamięć krótkotrwała, nieustępliwość, zmniejszenie poszanowania własnej godności, kłopoty w relacjach z rówieśnikami, kłopoty ze snem, zmiany apetytu, zaburzenia mowy.

Nie u wszystkich dzieci z zaburzeniami koncentracji uwagi występują wzystkie wymienione wyżej objawy.
Uwaga to świadomość otoczenia i zmian w nim zachodzących.
Koncentracja to zdolność do skupienia się nad jedną specyficzną cechą w środowisku.
Zaburzenia koncentracji uwagi to zaburzenia zarówno uwagi, jak i koncentracji.
Problemy z koncentracją uwagi prowadzą do roztargnienia i zdenerwowania.
Problemy z koncentracją prowadzą do fantazjowania.
Impulsywność prowadzi do "skakania, zanim się popatrzy".
Impulsywność jest główną przyczyną wypadków wśród chłopców.
Dezorganizacja jest częstą cechą impulsywności.
Wiele impulsywnych dzieci jest również niecierpliwych.
Sprawna pamięć krótkotrwała ma istotne znaczenie dla zdobywania podstawowych wiadomości szkolnych.
Pamięć krótkotrwałą można postrzegać jako rozszerzenie koncentracji uwagi.
Większość dzieci z zaburzeniami uwagi ma trudności ze słuchową pamięcią krótkotrwałą.

Główne cechy osobowości dziecka z zaburzeniami koncentracji uwagi to :
-Nieustępliwość.
-Niskie poszanowanie własnej godności.
-Okresowo występująca depresja.
-Niedojrzałe zachowanie.
Dzieci z zaburzeniami koncentracji uwagi znacznie częściej niż zdrowe dzieci moczą się w nocy. Jest to spowodowane późnym dojrzewaniem płatów czołowych mózgu, które odpowiadają za kontrolę skurczów pęcherza.
Wśród zaburzeń snu rozróżniamy:
-wczesne budzenie się
-trudności z zaśnięciem
-niespokojny sen
-lunatykowanie.

W szkole podstawowej dziecko powinno nabyć pięć podstawowych umiejętności:
-czytanie
-literowanie
-pisanie
-umiejętności matematyczne
-zdolność wypowiadania się.

Mózg zawiaduje procesami uczenia się w nastepującej kolejności:
-narządy zmysłu (oczy, uszy, skóra)
-koncentracja uwagi
-pamięć krótkotrwała
-postrzeganie
-integracja
-pamięć długotrwała
-konceptualizacja.

Dzieci z zaburzeniami koncentracji uwagi mają zaburzenia na poziomie koncentracji uwagi, pamięci krótkotrwałej oraz percepcji.
U dzieci ze specyficznymi trudnościami w nauce występuje rozbieżność między potencjalnymi a zdobytymi osiągnięciami.
Większość dzieci ze specyficznymi trudnościami w nauce ma częściej kłopoty z czytaniem i literowaniem niż matematyką.
Czytanie wymaga opanowania umiejętności słuchania i spostrzegania.
Pisanie wymaga sprawnej motoryki małej i koordynacji oko/dłoń oraz nabycia wprawy przy przesuwaniu ręki po papierze od strony lewej do prawej.

Szkoła dla dziecka z zaburzeniami koncentracji uwagi powinna mieć:
-klasy o ściśle określonych poziomach
-stały plan zajęć
-wyrozumiałego, lecz wymagającego nauczyciela
-możliwość dodatkowego roku nauki
-małe liczebnie klasy
-możliwość podjęcia zajęć terapeutycznych
-możliwość kontrolowania podawania leków
-dużą liczbę przedmiotów do wyboru
-odpowiedni system przeprowadzania egzaminów i sprawdzianów."

http://www.logopedia.pl/index.php?optio ... &Itemid=37
"Wszyscy wiedzą, że czegoś nie da się zrobić, aż znajduje się taki jeden, który nie wie, że się nie da, i on to robi." /Albert Einstein/

małgosia

Awatar użytkownika

Wsparcie

Posty: 687


Rejestracja:
27-05-2005 16:12

Post 28-01-2007 18:04

Ewa Perzyńska
Zaburzenia koncentracji uwagi

Większość dzieci na ogół potrafi się odnaleźć w nowym otoczeniu, jakim jest szkoła, ponieważ układ nerwowy dziecka w tym wieku jest na tyle rozwinięty, że pozwala mu wykorzystać w pełni możliwości poznawcze. Umysłowość ucznia pierwszej klasy jest przystosowana do tego, aby nabierać coraz większej sprawności w czytaniu, pisaniu, liczeniu i wypowiadaniu się. Ale są dzieci, które w tym wieku nie osiągnęły tego stopnia dojrzałości, aby zostać od razu poprawnymi uczniami; nie są one jeszcze gotowe, aby sprostać zadaniom, jakie postawiono im nagle pierwszego września. Położenie, w jakim się znalazły z dnia na dzień, jest dla nich niezwykle trudne i przerasta ich siły!

Te problemy mają dwa źródła: rozwojowe i środowiskowe. Rozwojowe są spowodowane tzw. zaburzeniami koncentracji uwagi i są związane z nie w pełni jeszcze ukształtowanym układem nerwowym. To właśnie nie pozwala dziecku na wykorzystanie umiejętności poznawczych. Zaburzenia koncentracji uwagi, wcześniej nazywane minimalnymi uszkodzeniami mózgu, występują głównie u chłopców i dotykają 5-20% dzieci mających problemy z nauką.

Zaburzenia uwagi mają podłoże genetyczne. Jeżeli jedno z bliźniąt jednojajowych ma problemy z koncentracją uwagi, to istnieje pewność, że te objawy wystąpią i u drugiego dziecka. Przyczyną jest to, że w pewnych obszarach mózgu egzystują nie w pełni dojrzałe komórki mózgowe, które są odpowiedzialne za produkowanie neuroprzekaźnika – płynu wewnątrzkomórkowego o nazwie dopamina. W przypadku zbyt małej ilości tego czynnika przesyłanie informacji między komórkami jest osłabione. Wówczas problem umiejętności skupienia uwagi pojawia się już w okresie niemowlęcym, a nasila w wieku szkolnym. W okresie dojrzewania, w wyniku uwalniania większej ilości dopaminy, objawy zaburzeń koncentracji uwagi przeważnie mijają.

Ta dotknięta niepełną sprawnością mentalną grupa dzieci nie jest jednolita, a ich rozróżnienie ze względu na potrzeby szkoły zależy od zaobserwowanego stopnia zaburzenia. U jednych występuje większość charakterystycznych objawów, takich jak: problemy z koncentracją, krótkotrwała pamięć, niski próg tolerancji na frustracje, nadaktywność, u drugich tych objawów jest znacznie mniej: ci mają głównie problemy z zaburzeniami uwagi i krótkotrwałą pamięcią. Oczywiście te dzieci mają większe szanse na pokonanie początkowych trudności z nauką i przystosowanie się do funkcjonowania w szkolnych warunkach.

*
Rozpatrzmy po kolei, jak objawiają się poszczególne symptomy niedomagań małych uczniów. O braku koncentracji uwagi mówi się u tych dzieci, o których zwykło się mówić, że bujają w obłokach lub że myślą o niebieskich migdałach. Stan ten polega na częstym popadaniu w zamyślenie i na umiejętności wyłączania się z otaczającego wiru życia. Dzieci te przebywają we własnym świecie, który nie jest tak absorbujący jak rzeczywistość – stąd trudność skupienia uwagi przez dłuższy czas lub niemożność doprowadzenia rozpoczętej czynności do końca.

Z drugiej strony dzieci te charakteryzuje wzmożona pobudliwość, którą nazywa się nadaktywnością. Większość z nich jest impulsywna, wszędzie ich pełno. Są niespokojne i nerwowe, nie potrafią dłużej usiedzieć na jednym miejscu. Nie są w stanie systematycznie planować i organizować swoich zajęć. Z powodu popędliwości nie myślą o konsekwencjach swojego postępowania. To główna przyczyna kłopotów szkolnych.

Dzieci nadaktywne przejawiają pewne zaburzenia koordynacji motorycznej: mają trudności z ubieraniem się, zapinaniem guzików, ładnym pisaniem, jazdą na rowerze. Nawet rytmiczne podskakiwanie czy kopnięcie piłki im nie wychodzi. Niepowodzenia te wywołują liczne frustracje, a otoczenie nie szczędzi im przezwisk w rodzaju: niezdara, oferma, nieudacznik.

Z nauką też nie jest najlepiej: wszelkie informacje zasłyszane na lekcji jednym uchem wpuszczają, drugim wypuszczają. Mamy wówczas do czynienia z tzw. krótkotrwałą pamięcią. Najczęściej dzieci te mają problemy z zapamiętaniem informacji słuchowych, czyli docierających poprzez słowa. Bywa, że kolejny raz powtarzają lekcje, ale nie następuje wzmacnianie wiedzy dzięki wcześniej zasłyszanym wiadomościom. Dziecko po prostu nie potrafi ich sobie przypomnieć. Zrozumiałe, że tak dalece osłabiona zdolność zapamiętywania prowadzi do trudności w opanowaniu materiału szkolnego.

Dzieci z zaburzoną uwagą bynajmniej nie należą do tych, o których zwykło się mówić, że są ciche i potulne, zwłaszcza w obliczu niepowodzeń szkolnych. Przeciwnie, dają tu o sobie znać trudne cechy charakteru: bywają uparte i przekorne w swoim postępowaniu. Wszelkie odstępstwa od zwyczajowości, napotkane nowości wywołują u nich napady złości bądź huśtawkę nastrojów. Jest to związane z ich niskim progiem umiejętności pokonywania stanów frustracji. Ponadto często zachowują się agresywnie wobec otoczenia, są inicjatorami bójek. A przy tym mają niski stopień samooceny, nie wierzą w swoje możliwości. Zauważa się, że dzieci te cechuje również opóźnienie w rozwoju mowy, mają trudności z artykulacją, nie potrafią wyrażać pisemnie swoich sądów i przekonań.

Do tego dochodzą przeciwstawne zakłócenia apetytu: jedne mają wzmożone łaknienie, co jest związane z koniecznością uzupełniania wydatkowanej nadmiernie energii, inne mają opinie niejadków. Zdarzają się u nich również trudności z zaśnięciem lub doznają zakłóceń snu w nocy; niektóre mówią przez sen lub miewają koszmary nocne. Ale dają się też we znaki domownikom jako ranne ptaszki...

*
Wymienione objawy świadczą o złożoności problemu, jakim jest funkcjonowanie dziecka z zaburzoną koncentracją uwagi. Nie ma co ukrywać: życie takiego ucznia w szkole jest bardzo trudne. Dzieci te łatwo zauważyć w grupie klasowej: są roztargnione i nerwowe. Pobudza je najmniejszy hałas w klasie, łatwo je wyprowadzić z równowagi. Ich nerwowość przeszkadza innym dzieciom. Zamyślają się nad tym, co jest dla nich w danym momencie ważne, dlatego wyrwane do odpowiedzi nie wiedzą, o co nauczycielowi chodzi. Te dzieci wszystko odkładają na później. Trudność sprawia im wykonanie polecenia, nie mówiąc o jego zakończeniu. Jedną z najczęstszych skarg nauczycieli jest konieczność zwiększania im ilości czasu na wykonanie określonego zadania.

U uczniów z zaburzoną uwagą występuje ryzyko dysleksji rozwojowej. Podczas czytania nieprawidłowo rozpoznają litery, mylą początkowe z końcowymi, nie przykładają uwagi do kolejności liter w wyrazie lub omijają grupy wyrazów. Mylą się przy krótkich słowach, mają trudności z sylabizowaniem. Sprawia im kłopot sama czynność pisania: zwykle trzymają ołówek bez użycia kciuka. Nie potrafią zachować kontroli nad czynnością pisania, więc pismo wychodzi im nienaturalne, drżące, nierówne. Wyrażają się skrótowo, gdyż mają problemy z formułowaniem myśli. Zaburzenia pamięci krótkotrwałej powodują problemy w nauczaniu matematyki, m.in. w zapamiętaniu tabliczki mnożenia, w dodawaniu, odejmowaniu czy dzieleniu. Nie potrafią myśleć abstrakcyjnie.

Jak szkoła czy nauczyciel może pomóc dzieciom mającym problemy z koncentracją uwagi?
Po pierwsze na ich funkcjonowanie korzystnie wpływają mało liczne klasy. W szkole mogłyby być uruchomione dodatkowe zajęcia wyrównujące braki. Nauczyciel powinien być życzliwy, ale wymagający. Dobrze byłoby, gdyby takie dziecko było prowadzone przez jednego nauczyciela przez dłuższy czas. Zajęcia powinny się odbywać w określonym porządku. Dzieci zawczasu muszą znać oczekiwania wychowawcy, regularność i powtarzalność czynności ułatwia bowiem skupienie się. Tych dzieci nie wolno pozostawić samym sobie; najważniejsze, aby w miarę możliwości starać się poprawić ich sytuację szkolną.

*
A w domu rodzinnym dziecka?
Jego funkcjonowanie w domu jest podobne jak w szkole. Dziecko np. nie odpowiada odpowiednio szybko na polecenia rodziców, bo – wiadomo – myślami jest gdzie indziej. Wówczas rodzice reagują podniesionym głosem: “Głuchy jesteś, czy co?”, a dziecko patrzy na nich zdziwione... Zaniepokojeni robią badania słuchu, a prawidłowy wynik wprawia ich w osłupienie. A dzieci nadal zajmują się swymi czynnościami, nie potrafią usiedzieć na miejscu, przyjmują niesamowite pozycje na krześle, wyprowadzając domowników z równowagi. Nadto zapominają, co było w szkole, nie pamiętają o wyniesieniu śmieci itp.

Zdaniem psychologów, rodzina i poprawne stosunki w domu mają pozytywny wpływ na rozwój dziecka. Wychowując dziecko mające problemy ze skupieniem się, trzeba trzymać się pewnych stałych zasad.

Porządek i regularność na pierwszym miejscu! Należy pamiętać, aby przestrzegać raz przyjętej dyscypliny. W domu dziecko potrzebuje rutyny w zakresie codziennych obowiązków. Każdy odcinek czasu powinien mieć przyporządkowane zajęcie, np. odrabianie lekcji, zabawa. Z powodu krótkotrwałej pamięci dziecku należy ciągle przypominać wydawane wcześniej instrukcje. Nade wszystko trzeba we wszystkim zachować konsekwencję! Trzeba też zadbać o odpowiednią atmosferę domową: w mieszkaniu powinno być spokojnie, szczególnie, kiedy dziecko odrabia lekcje. Na biurku nie powinny się znajdować żadne rzeczy rozpraszające uwagę.

Moim zdaniem zdolność dziecka do koncentracji uwagi można zwiększyć przez:

* skracanie okresów pracy, aby dziecko mogło się zrelaksować, wykonać np. skłony lub przysiady,
* urozmaicanie zajęć,
* nagradzanie po zakończeniu zadania pochwałą za wysiłek i staranie się,
* stworzenie warunków, które nie rozpraszają uwagi dziecka.

W wychowaniu dziecka dotkniętego zaburzeniem koncentracji uwagi należy być cierpliwym, stosować ustalone stałe reguły gry i konsekwentnie ich przestrzegać. A przede wszystkim kochać dziecko.

Ewa Perzyńska
Szkoła Podstawowa nr 19 w Poznaniu

http://www.vulcan.edu.pl/eid/archiwum/2 ... zenia.html
"Wszyscy wiedzą, że czegoś nie da się zrobić, aż znajduje się taki jeden, który nie wie, że się nie da, i on to robi." /Albert Einstein/

Wróć do Bank pomysłów



Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika

Powered by phpBB © 2000, 2002, 2005, 2007 phpBB Group.
Designed by Vjacheslav Trushkin for Free Forums/DivisionCore.